Bondgenoten in online weerbaarheid

Aanleiding

In de gemeenten Breda, Altena, Oosterhout, Geertruidenberg, Zundert, Etten-Leur en Drimmelen heerst toenemende zorg over de radicalisering naar extremisme van jongeren en de rol die het internet hierbij speelt. Bestuurders, ambtenaren en professionals signaleren dat zij onvoldoende zicht hebben op de mate waarin radicalisering binnen hun gemeenten voorkomt en ervaren een gebrek aan handelingsperspectieven. Dit vraagstuk over online radicalisering sluit aan bij de bredere nationale en internationale tendens waarbij digitale platforms een steeds grotere rol spelen in het proces van radicalisering.

Onderzoek

Het Centre of Expertise Veiligheid & Veerkracht van Avans Hogeschool voert in samenwerking met de Baronie-gemeenten een praktijkgericht onderzoeksproject uit dat inspeelt op deze vraag. Het onderzoek bestaat uit drie samenhangende onderdelen. Allereerst wordt een quick-scan uitgevoerd naar radicalisering en extremisme in de regio. Deze analyse combineert openbronnenonderzoek, media-analyse, interviews met professionals en een infoquête onder jongeren. Hiermee ontstaat een actueel en regionaal specifiek beeld van fenomenen, risicofactoren en kennisniveaus rondom online radicalisering en mediawijsheid.

Mede op basis van deze inzichten wordt vervolgens een actieplan ontwikkeld voor het versterken van de online weerbaarheid van jongeren van 12 tot en met 23 jaar. Dit gebeurt via de methode van de leergeschiedenis en door het opzetten van een professionele leergemeenschap waarin gemeenten, onderwijs, veiligheids- en zorgpartners samen leren van eerdere ervaringen. Door middel van leersessies en interviews met sleutelfiguren worden werkzame elementen, blinde vlekken en randvoorwaarden voor een effectieve aanpak in kaart gebracht. Het resultaat is ‘actionable knowledge’: geen abstracte theorie, maar praktisch toepasbare lessen en interventies.

Een derde pijler van het project is actieve participatie van jongeren. Studenten en scholieren worden betrokken als co-creators en peer-educators bij het ontwikkelen van oplossingen die aansluiten bij hun leefwereld. Dit gebeurt onder meer via stages, onderwijsprojecten en creatieve werkvormen zoals challenges en interactieve sessies, met als doel structurele inbedding in het onderwijs.

Resultaten

Het project resulteert in een regionaal gedragen actieplan, versterkte samenwerking en concrete producten zoals trainingen, toolkits en kennissessies. Daarmee dragen de Baronie-gemeenten gezamenlijk bij aan een duurzame en preventieve aanpak van online radicalisering en aan de digitale weerbaarheid van jongeren.

Partners

Het onderzoek wordt uitgevoerd in samenwerking met de volgende gemeenten: Breda, Altena, Oosterhout, Geertruidenberg, Zundert, Etten-Leur en Drimmelen.